Sáng 2/7, TP HCM tổ chức lễ kỷ niệm 50 năm ngày Sài Gòn - Gia Định mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh, nhìn lại chặng đường phát triển của đô thị lớn nhất nước.

Dự lễ có lãnh đạo, nguyên lãnh đạo Đảng, Nhà nước, TP HCM qua các thời kỳ; Mẹ Việt Nam Anh hùng, người có công, nhân sĩ, trí thức; đại diện các cơ quan ngoại giao. Đây là sự kiện chính trị trọng tâm trong chuỗi hoạt động kỷ niệm 50 năm ngày thành phố Sài Gòn - Gia Định chính thức mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh, 2/7/1976 - 2/7/2026.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm phát biểu tại Lễ kỷ niệm 50 năm thành phố Sài Gòn - Gia Định vinh dự mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh

Trong diễn văn kỷ niệm, Bí thư Thành ủy TP HCM Trần Lưu Quang nói việc thành phố mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh là niềm vinh dự thiêng liêng, đồng thời là trách nhiệm trước Đảng, nhân dân và lịch sử.

Ông cho rằng sau nửa thế kỷ, TP HCM có quyền tự hào về những thành tựu đạt được, nhưng "không được phép bằng lòng với những gì đã có". Danh hiệu Thành phố Hồ Chí Minh không chỉ là phần thưởng của quá khứ, mà còn là lời nhắc nhở với hiện tại và cam kết cho tương lai.

Theo ông Quang, thành phố phải hiện thực hóa khát vọng, mong muốn của Chủ tịch Hồ Chí Minh bằng những thành tựu, giá trị và đóng góp mới. Sau khi hợp nhất với Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu, TP HCM có không gian, động lực phát triển lớn hơn, cần tạo kết quả cụ thể trong tăng trưởng kinh tế, quản trị đô thị và chăm lo đời sống người dân.

"Khát vọng càng lớn thì ý chí phải càng mạnh, trách nhiệm càng cao thì quyết tâm phải càng lớn", ông Quang nói, khẳng định TP HCM sẽ tiếp tục giữ vai trò đầu tàu, xây dựng đô thị văn minh, hiện đại, nghĩa tình.

Bí thư Thành ủy TP HCM Trần Lưu Quang phát biểu tại buổi lễ.

Đại diện thế hệ trẻ, TS Mai Ngọc Xuân Đạt, Trưởng nhóm Nghiên cứu, Viện Công nghệ vật liệu tiên tiến, Đại học Quốc gia TP HCM, bày tỏ lòng biết ơn các thế hệ đi trước đã tạo nền tảng cho thành phố phát triển.

Gần 20 năm gắn bó với TP HCM, anh nói thành phố đã mở ra cơ hội học tập, nghiên cứu, giúp anh theo đuổi lĩnh vực vật liệu tiên tiến và y học chính xác. Nhiều công trình được công bố quốc tế, song điều anh trân trọng nhất là khả năng ứng dụng vào chăm sóc sức khỏe người dân.

Theo TS Đạt, môi trường đổi mới sáng tạo của TP HCM là động lực để các nhà khoa học trẻ phát triển, cống hiến. Anh cho biết thế hệ trẻ sẽ tiếp tục học tập, làm chủ khoa học - công nghệ, dám nghĩ, dám làm, góp phần xây dựng thành phố ngang tầm các đô thị lớn trong khu vực.

Tiến sĩ Mai Ngọc Xuân Đạt là Công dân trẻ tiêu biểu TP HCM năm 2025. Trong gần 20 năm gắn bó với TP HCM, anh được tiếp cận môi trường nghiên cứu hiện đại, tham gia các nhóm khoa học và từng bước thực hiện những công trình đầu tiên. Đến nay, anh đã công bố gần 50 bài báo trên các tạp chí khoa học quốc tế uy tín.

Đại diện người dân TP HCM, Anh hùng Lao động, Thầy thuốc Nhân dân, GS. TS. BS Nguyễn Thị Ngọc Phượng, nguyên Giám đốc Bệnh viện Từ Dũ, nói bà may mắn chứng kiến những dấu mốc lịch sử của thành phố, từ ngày đất nước thống nhất đến khi Sài Gòn - Gia Định mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Sau năm 1975, bà quyết định ở lại thành phố, gắn bó với ngành y trong bối cảnh bệnh viện còn nhiều thiếu thốn. "Máy móc, thuốc men có thể thiếu, nhưng trách nhiệm của người thầy thuốc thì chưa bao giờ được phép thiếu", bà nói.

Lãnh đạo Đảng, Nhà nước cùng các đại biểu dâng hoa tại tượng đài Chủ tịch Hồ Chí Minh ở phố đi bộ Nguyễn Huệ.

Nhìn lại 50 năm phát triển, bà cho rằng mỗi bước trưởng thành của TP HCM có sự đóng góp thầm lặng của nhiều thế hệ, trong đó ngành y từ điều kiện khó khăn đã từng bước làm chủ kỹ thuật hiện đại, đưa thành phố thành trung tâm y học chuyên sâu của cả nước.

Bà nói nếu được lựa chọn lại, vẫn sẽ ở lại TP HCM, chọn nghề y, Bệnh viện Từ Dũ và Làng Hòa Bình để cống hiến, góp phần xây dựng thành phố văn minh, hiện đại, nghĩa tình.

TS. BS Nguyễn Thị Ngọc Phượng là một trong những gương mặt tiêu biểu của ngành y tế với hơn nửa thế kỷ cống hiến cho thành phố và là người trực tiếp chứng kiến và đồng hành cùng những bước chuyển mình quan trọng của TP HCM từ sau ngày đất nước thống nhất. Bà cũng là một trong những người tiên phong triển khai kỹ thuật thụ tinh trong ống nghiệm tại Việt Nam, mang lại cơ hội làm cha mẹ cho hàng nghìn gia đình hiếm muộn.

Phát biểu tại lễ kỷ niệm, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nói việc Quốc hội đặt tên thành phố Sài Gòn - Gia Định là Thành phố Hồ Chí Minh cách đây 50 năm không chỉ là quyết định hành chính, mà còn thể hiện lòng biết ơn với Chủ tịch Hồ Chí Minh và ghi nhận truyền thống yêu nước, cách mạng của vùng đất này.

Theo ông, mang tên Bác là niềm vinh dự lớn, đồng thời là trách nhiệm chính trị, đạo đức và lịch sử, đòi hỏi thành phố tiếp tục đi đầu trong đổi mới sáng tạo, phát triển hiện đại, nhân văn, hội nhập nhưng giữ vững bản sắc và lợi ích quốc gia.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đánh giá sau nửa thế kỷ, TP HCM đã khẳng định vai trò đầu tàu kinh tế, trung tâm lớn về tài chính, thương mại, khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo. Thành phố có quyền tự hào về quá khứ, nhưng cần tiếp tục đi trước, mở đường, thí điểm và lan tỏa các mô hình phát triển mới, hướng tới siêu đô thị có sức cạnh tranh khu vực và quốc tế.

Ngày 2/7/1976, tại kỳ họp thứ nhất Quốc hội khóa VI, Quốc hội quyết nghị đặt tên thành phố Sài Gòn - Gia Định là Thành phố Hồ Chí Minh, ngay sau khi thông qua tên nước là Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam. Quyết định này được xem là sự thể hiện tình cảm, nguyện vọng của nhân dân cả nước, đồng thời ghi nhận những đóng góp, hy sinh của vùng đất đi đầu trong các cuộc kháng chiến.

Ý tưởng đặt tên Chủ tịch Hồ Chí Minh cho thành phố đã được đề xuất từ rất sớm. Ngày 25/8/1946, đại diện đồng bào Nam Bộ tại Hà Nội kiến nghị Quốc hội và Chính phủ đổi tên Sài Gòn - Gia Định thành Thành phố Hồ Chí Minh. Sau 30 năm, trải qua hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ, nguyện vọng này trở thành hiện thực.

Một góc trung tâm TP HCM, tháng 7/2026.

Nửa thế kỷ qua, từ một đô thị chịu nhiều hậu quả chiến tranh, TP HCM vươn lên trở thành đầu tàu kinh tế cả nước, đóng góp lớn vào ngân sách và là nơi khởi nguồn nhiều cơ chế đổi mới về kinh tế, quản lý đô thị.

Thành phố duy trì tăng trưởng cao trong nhiều giai đoạn, chuyển dịch mạnh sang dịch vụ, công nghiệp công nghệ cao và kinh tế số; hình thành các khu chế xuất, khu công nghiệp, khu đô thị mới; đầu tư nhiều công trình hạ tầng trọng điểm như các tuyến vành đai, cao tốc, metro.

Cùng với phát triển kinh tế, TP HCM đẩy mạnh an sinh xã hội, giảm nghèo, chỉnh trang đô thị, cải thiện nhà ở, bảo tồn văn hóa và xây dựng Không gian văn hóa Hồ Chí Minh.

Những năm gần đây, thành phố được trao thêm nhiều cơ chế đặc thù để phát triển. Việc triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp, cùng quá trình hợp nhất với Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu, mở ra giai đoạn phát triển mới cho siêu đô thị hơn 14 triệu dân.

Theo VNE