Định hướng được nêu trong nghị quyết về khu thương mại tự do và khu logistics tích hợp, được HĐND TP HCM thông qua tại kỳ họp chuyên đề ngày 30/10. Mạng lưới trung tâm logistics sẽ kết nối khu công nghiệp, vùng sản xuất với cảng biển, sân bay và thị trường, nhằm giảm chi phí vận chuyển, tổ chức lại dòng hàng hóa.
Theo định hướng 10 khu vực được thành phố xác định để hình thành mạng lưới
trung tâm logistics hạt nhân gồm Cát Lái, Long Bình, Linh Trung, Khu Công nghệ
cao, Tân Kiên, Hiệp Phước, Củ Chi, Hóc Môn, Bình Khánh và khu vực Cảng hàng
không quốc tế Tân Sơn Nhất.
Các địa điểm phân bố ở nhiều khu vực, gắn với những đầu mối sản xuất, giao
thương và vận tải của thành phố.
Khu công nghiệp
Tân Bình, gần khu vực sân bay Tân Sơn Nhất hiện được nhiều doanh nghiệp hoạt động
trong lĩnh vực logistics thuê làm kho bãi, lưu trữ, phân loại hàng hoá, tháng
5/2026. Ảnh: Lê Bình
Mạng lưới này hướng tới kết nối hàng hóa từ các khu công nghiệp, khu vực sản
xuất đến cảng biển, sân bay và các tuyến vận tải liên vùng. Qua đó, hàng hóa có
thể được tập kết, phân loại, lưu kho, xử lý và trung chuyển tại những đầu mối
phù hợp, hạn chế vận chuyển lòng vòng hoặc đưa xe tải nặng đi sâu vào khu vực
đô thị.
Theo chính quyền thành phố TP HCM, sau sáp nhập, địa phương tập trung khoảng
60-70% số doanh nghiệp logistics cả nước, với hơn 15.300 doanh nghiệp hoạt động
trong các lĩnh vực logistics, vận tải, kho bãi, kho ngoại quan, cảng biển và dịch
vụ liên quan.
Tuy nhiên, hệ thống logistics hiện còn nhiều hạn chế về chi phí, tổ chức
không gian và kết nối hạ tầng. Kho bãi phân tán, quy mô nhỏ, thiếu trung tâm
phân phối và đầu mối logistics lớn. Vận tải hàng hóa phụ thuộc nhiều vào đường
bộ, trong khi kết nối giữa đường bộ, đường thủy nội địa, đường sắt, cảng biển
và hàng không chưa đồng bộ.
Chi phí logistics của Việt Nam hiện khoảng 16-17% GDP ; chi phí vận tải có
thể chiếm 50-70% tổng chi phí logistics tùy ngành hàng và phương thức vận tải.
Với một số ngành như thủy sản, nông sản, chi phí logistics có thể chiếm 20-25%
giá vốn, ảnh hưởng đến sức cạnh tranh hàng hóa.
Áp lực vận chuyển dự kiến tăng khi thành phố có 105 khu chế xuất, khu công
nghiệp theo quy hoạch, tổng diện tích khoảng 50.288 ha. Cùng với đó, cụm cảng
Cái Mép - Thị Vải, cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ, sân bay Tân Sơn Nhất và
sân bay Long Thành được dự báo tiếp tục làm tăng lưu lượng hàng hóa, nhu cầu vận
tải liên vùng và quốc tế.
Do đó, thành phố hình thành các đầu mối đủ lớn, tích hợp nhiều chức năng để
tổ chức lại dòng hàng, khai thác hiệu quả hạ tầng giao thông và giảm áp lực vận
tải hàng hóa nặng qua khu đô thị. Mạng lưới cũng hướng đến ứng dụng công nghệ,
quản trị số, tự động hóa và phát triển logistics xanh.
TP HCM sẽ có hai mô hình khu logistics tích hợp là nằm trong khu thương mại
tự do và hoạt động độc lập bên ngoài khu này. Tuỳ vào đặc điểm sẽ có thời gian
thành lập khác nhau, song không quá 30 ngày tính từ lúc lấy ý kiến ban, ngành đến
khi cấp phép.
Các dự án đầu tư xây dựng hạ tầng khu logistics tích hợp được miễn tiền
thuê đất và hỗ trợ lãi suất vay vốn từ ngân sách thành phố tối đa 7 năm.
Cùng với phát triển mạng lưới trung tâm logistics tại 10 đầu mối trọng điểm,
thành phố hình thành khu thương mại tự do quy mô hơn 4.165 ha gắn với cảng biển
Cái Mép Hạ. Mô hình này tích hợp nhiều chức năng, gồm logistics, công nghiệp,
thương mại - dịch vụ, đào tạo, nghiên cứu và phát triển (R&D), công nghệ số
tập trung, trung tâm dữ liệu và khu phi thuế quan.
Theo chính quyền thành phố, hai mô hình có vai trò bổ trợ nhau, trong khi
khu thương mại tự do tạo không gian thu hút đầu tư, sản xuất, thương mại, xuất
nhập khẩu và dịch vụ giá trị gia tăng;
khu logistics tích hợp cung cấp hạ tầng để tập kết, lưu trữ, xử lý, phân phối
và trung chuyển hàng hóa.
VNE