Trong những tháng đầu năm, hoạt động xuất khẩu của ngành nhìn chung giữ được sự ổn định, phản ánh khả năng thích ứng của doanh nghiệp trước những thách thức về nhu cầu thị trường, áp lực cạnh tranh và các yêu cầu tiêu chuẩn ngày càng khắt khe. Sang quý II/2026, bức tranh xuất khẩu có dấu hiệu cải thiện rõ hơn khi đơn hàng dần phục hồi và thị trường xuất khẩu được củng cố. Những diễn biến tích cực này không chỉ tạo động lực để ngành da giày hiện thực hóa mục tiêu xuất khẩu của cả năm 2026 mà còn góp phần củng cố triển vọng phát triển bền vững của ngành những năm tiếp theo.
Doanh thu xuất khẩu ngành da giày những tháng đầu năm
2026 nhiều tín hiệu tích cực
Trong những tháng đầu năm 2026, xuất khẩu da giày của
Việt Nam diễn ra trong bối cảnh kinh tế thế giới còn nhiều bất định, song hoạt
động xuất khẩu vẫn ghi nhận những kết quả tương đối tích cực và có xu hướng cải
thiện dần theo thời gian. Cụ thể, trong quý I/2026, kim ngạch xuất khẩu da giày
ước đạt khoảng 5,4 tỷ USD, tăng khoảng 0,8% so với cùng kỳ năm trước. Đáng lưu
ý, diễn biến theo tháng cho thấy xu hướng phục hồi rõ nét từ cuối quý I, cụ thể
là trong tháng 3/2026, kim ngạch xuất khẩu giày dép đạt khoảng gần 2,0 tỷ USD,
tăng 38% so với tháng trước và tăng khoảng 2,5% so với cùng kỳ năm 2025. Đà phục
hồi này tiếp tục được duy trì trong tháng 4/2026, với kim ngạch xuất khẩu giày
dép ước đạt khoảng 1,9 tỷ USD, giảm nhẹ so với tháng 3/2026 nhưng vẫn duy trì ở
mức cao và tăng 6% với cùng kỳ năm 2025.
Tính chung 4 tháng đầu năm 2026, kim ngạch xuất khẩu giày dép ước đạt 7,3 tỷ USD. Như vậy, so với cùng kỳ năm trước, xuất khẩu giày dép trong 4 tháng đầu năm 2026 gần như đi ngang. Diễn biến này cho thấy dù kết quả chung của những tháng đầu năm còn khá khiêm tốn nhưng xu hướng theo tháng có sự cải thiện rõ rệt. Việc kim ngạch tăng mạnh trong tháng 3 và tiếp tục duy trì ở mức cao trong tháng 4 phản ánh sự phục hồi của đơn hàng xuất khẩu cũng như nhu cầu tại các thị trường chủ lực. Qua đó, có thể thấy hoạt động xuất khẩu da giày đang dần lấy lại đà ổn định, tạo nền tảng thuận lợi cho sự khởi sắc rõ nét hơn trong quý II/2026.
Về thị trường, Hoa Kỳ tiếp tục là đối tác lớn nhất của
ngành da giày Việt Nam với kim ngạch xuất khẩu vào thị trường này trong 3 tháng
đầu năm 2026 đạt 2,15 tỷ USD, chiếm 39,68% tổng kim ngạch xuất khẩu giày dép của
cả nước và tăng 9% so với cùng kỳ năm trước. Riêng tháng 3/2026, xuất khẩu sang
thị trường Hoa Kỳ đạt 764,91 triệu USD, tăng 35,66% so với tháng trước và tăng
12,39% so với cùng kỳ, cho thấy sự cải thiện rõ rệt của nhu cầu tại thị trường
chủ lực này. EU tiếp tục là thị trường quan trọng với kim ngạch xuất khẩu vào
thị trường này trong quý I/2026 đạt trên 1,38 tỷ USD, chiếm 25,45% tổng kim ngạch
và tăng 2,91% so với cùng kỳ, nhờ tác động tích cực từ các hiệp định thương mại
tự do và sự phục hồi trong tiêu dùng. Trong đó nổi bật là Hà Lan, với kim ngạch
trong quý I/2026 đạt gần 430,24 triệu USD, tăng 3,03% so với cùng kỳ. Chỉ riêng
trong tháng 3/2026, kim ngạch xuất khẩu da giày sang thị trường Hà Lan đạt
180,56 triệu USD, tăng mạnh 87,3% so với tháng 02/2026 và tăng 9,2% so với cùng
kỳ, cho thấy vai trò ngày càng quan trọng của thị trường trung chuyển này trong
chuỗi phân phối vào EU. Ở chiều ngược lại, một số thị trường ghi nhận xu hướng
suy giảm. Trung Quốc đạt 279,29 triệu USD, chiếm 5,15% nhưng giảm mạnh 29,14%
so với cùng kỳ; Nhật Bản đạt 276,17 triệu USD, chiếm 5,09%, giảm 5,34%, cho thấy
nhu cầu tại khu vực châu Á vẫn phục hồi chậm và chưa ổn định.
Nhìn chung, kết quả xuất khẩu da giày trong 4 tháng đầu
năm 2026 cho thấy hiệu quả của việc tận dụng các hiệp định thương mại tự do như
EVFTA, CPTPP và RCEP. Các cam kết cắt giảm thuế quan không chỉ cải thiện lợi thế
cạnh tranh về giá mà còn thúc đẩy doanh nghiệp nâng cao tiêu chuẩn sản xuất và
đa dạng hóa thị trường. Đồng thời, sự tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn
cầu giúp ngành từng bước chuyển dịch sang các khâu có giá trị gia tăng cao hơn,
qua đó củng cố vị thế của Việt Nam như một trung tâm sản xuất giày dép quan trọng
trên thế giới, đồng thời tạo nền tảng để ngành nâng cao năng lực cạnh tranh
trong dài hạn, hướng tới phát triển theo chiều sâu và bền vững hơn.
Tuy nhiên, bên cạnh những điểm tích cực, ngành da giày vẫn đối mặt với không ít khó khăn và thách thức. Trước hết, nhu cầu tiêu dùng tại nhiều thị trường lớn vẫn chưa phục hồi hoàn toàn do tác động kéo dài của lạm phát và xu hướng thắt chặt chi tiêu. Điều này khiến đơn hàng chưa thực sự ổn định, đặc biệt ở phân khúc trung cấp và bình dân. Bên cạnh đó, sự phụ thuộc lớn vào một số thị trường truyền thống như Hoa Kỳ và EU khiến ngành dễ bị tác động khi các thị trường này biến động.

Ngoài ra, áp lực cạnh tranh quốc tế ngày càng gia tăng
khi các quốc gia sản xuất lớn như Trung Quốc, Ấn Độ và Indonesia không ngừng cải
thiện năng lực sản xuất và chuỗi cung ứng. Các doanh nghiệp Việt Nam không chỉ
phải cạnh tranh về giá mà còn cần đáp ứng các tiêu chuẩn ngày càng khắt khe về
môi trường, lao động và truy xuất nguồn gốc. Điều này làm gia tăng chi phí sản
xuất và đặt ra yêu cầu cao hơn về đổi mới công nghệ.
Một vấn đề đáng chú ý khác là ngành da giày còn phụ
thuộc lớn vào khu vực doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, trong khi doanh
nghiệp trong nước còn hạn chế về năng lực thiết kế, phát triển thương hiệu và
chủ động nguồn nguyên liệu. Điều này khiến ngành chủ yếu vẫn tham gia ở khâu
gia công, giá trị gia tăng thấp và khả năng chống chịu trước biến động thị trường
còn yếu. Những tồn tại trên cho thấy ngành da giày Việt Nam cần tiếp tục tái cấu
trúc theo hướng nâng cao nội lực, đa dạng hóa thị trường và từng bước tham gia
sâu hơn vào các khâu có giá trị gia tăng cao, nhằm hướng tới phát triển bền vững
hơn trong trung và dài hạn.
Những điểm sáng trong xuất khẩu da giày Việt Nam quý
II/2026
Bước sang quý II/2026, ngành da giày Việt Nam ghi nhận
nhiều tín hiệu tích cực, tạo kỳ vọng về một giai đoạn tăng trưởng rõ nét hơn.
Điểm sáng đầu tiên là sự phục hồi của đơn hàng xuất khẩu. Sau giai đoạn trầm lắng,
nhiều doanh nghiệp đã bắt đầu nhận được đơn hàng mới từ các đối tác lớn, đặc biệt
là cho mùa tiêu dùng cuối năm. Xu hướng này phản ánh niềm tin của thị trường
đang dần cải thiện, đồng thời cho thấy nhu cầu tiêu dùng tại các nền kinh tế lớn
đang phục hồi.
Thị trường xuất khẩu tiếp tục là động lực quan trọng
thúc đẩy tăng trưởng. Hoa Kỳ và EU vẫn giữ vai trò chủ lực, không chỉ về quy mô
mà còn về tốc độ phục hồi. Bên cạnh đó, các thị trường tiềm năng như Ấn Độ,
Trung Đông và một số quốc gia châu Phi bắt đầu được doanh nghiệp Việt Nam chú
trọng khai thác, góp phần đa dạng hóa thị trường và giảm phụ thuộc vào các thị
trường truyền thống. Việc mở rộng thị trường không chỉ giúp tăng kim ngạch mà
còn nâng cao khả năng chống chịu của ngành trước các biến động bên ngoài.
Một điểm sáng đáng chú ý khác là khả năng tận dụng
ngày càng hiệu quả các hiệp định thương mại tự do. Khi doanh nghiệp đã quen hơn
với quy tắc xuất xứ và các yêu cầu kỹ thuật, việc tận dụng ưu đãi thuế quan trở
nên thuận lợi hơn, giúp nâng cao sức cạnh tranh của sản phẩm. Điều này đặc biệt
có ý nghĩa trong bối cảnh cạnh tranh quốc tế ngày càng gay gắt, khi lợi thế về
chi phí không còn là yếu tố quyết định duy nhất.
Bên cạnh đó, xu hướng dịch chuyển chuỗi cung ứng toàn
cầu tiếp tục mang lại cơ hội cho Việt Nam. Nhiều tập đoàn quốc tế đang đa dạng
hóa địa điểm sản xuất, Việt Nam nổi lên như một điểm đến hấp dẫn nhờ môi trường
đầu tư ổn định, lực lượng lao động dồi dào và vị trí địa lý thuận lợi. Xu hướng
này không chỉ giúp gia tăng đơn hàng mà còn tạo điều kiện để ngành tiếp cận
công nghệ mới, nâng cao năng lực sản xuất và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị
toàn cầu.
Chuyển đổi xanh cũng là một điểm sáng quan trọng trong
quý II/2026. Trước yêu cầu ngày càng cao từ các thị trường nhập khẩu, nhiều
doanh nghiệp đã chủ động đầu tư vào công nghệ sạch, sử dụng nguyên liệu thân
thiện với môi trường và giảm phát thải carbon. Điều này không chỉ giúp đáp ứng
các tiêu chuẩn quốc tế mà còn nâng cao hình ảnh và uy tín của ngành da giày Việt
Nam trên thị trường thế giới. Trong dài hạn, đây sẽ là yếu tố then chốt giúp
ngành phát triển bền vững.
Đáng chú ý, năng lực của doanh nghiệp trong nước đang
từng bước được cải thiện. Nhiều doanh nghiệp đã chuyển từ gia công sang tự thiết
kế, phát triển sản phẩm và xây dựng thương hiệu riêng. Xu hướng này giúp gia
tăng giá trị gia tăng và giảm phụ thuộc vào khu vực FDI. Trong quý II/2026, sự
chuyển biến này được kỳ vọng sẽ rõ nét hơn, góp phần nâng cao vị thế của doanh
nghiệp Việt Nam trong chuỗi cung ứng toàn cầu.
Những tín hiệu tích cực cho thấy trong quý II/2026 cho
thấy ngành da giày Việt Nam đang bước vào giai đoạn phục hồi và tăng trưởng
tích cực hơn. Đà cải thiện của đơn hàng từ cuối quý I, cùng với sự phục hồi dần
của nhu cầu tại các thị trường chủ lực được kỳ vọng sẽ tiếp tục thúc đẩy kim ngạch
xuất khẩu trong các tháng tới. Đồng thời, việc tận dụng hiệu quả các hiệp định
thương mại tự do, xu hướng dịch chuyển chuỗi cung ứng và yêu cầu chuyển đổi
xanh đang mở ra thêm dư địa tăng trưởng cho ngành, tạo nền tảng quan trọng để
ngành da giày Việt Nam hoàn thành mục tiêu xuất khẩu cả năm 2026 là 29 tỷ USD.
Theo NIEF
