Trong 5 tháng đầu năm 2026, chi ngân sách nhà nước được điều hành theo hướng vừa bảo đảm nguồn lực cho phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh và an sinh xã hội, vừa thúc đẩy giải ngân vốn đầu tư công nhằm hỗ trợ tăng trưởng. Nền tảng thu ngân sách tích cực cùng khả năng huy động vốn thuận lợi đang tạo thêm dư địa cho chính sách tài khóa phát huy vai trò dẫn dắt nền kinh tế.

Bảo đảm nguồn lực cho các nhiệm vụ trọng yếu

Theo Bộ Tài chính, tổng chi ngân sách nhà nước tháng 5/2026 ước đạt khoảng 186.600 tỷ đồng. Lũy kế 5 tháng đầu năm đạt khoảng 845.400 tỷ đồng, bằng 26,8% dự toán và tăng 3,3% so với cùng kỳ năm trước.

Nguồn lực ngân sách tiếp tục được ưu tiên cho các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh, quản lý nhà nước và thực hiện các chính sách an sinh xã hội.

Trong cơ cấu chi, chi thường xuyên đạt khoảng 586.000 tỷ đồng, bằng 32,4% dự toán; chi trả nợ lãi đạt khoảng 52.100 tỷ đồng, tương đương 43% dự toán. Việc bố trí nguồn lực cơ bản bảo đảm các nhiệm vụ chi theo dự toán được giao cũng như các nhiệm vụ phát sinh trong quá trình điều hành.

Đáng chú ý, ngân sách trung ương đã bổ sung 5.605 tỷ đồng cho các bộ, cơ quan trung ương và địa phương để khắc phục hậu quả thiên tai, dịch bệnh, xử lý các nhiệm vụ cấp bách. Đồng thời, hơn 15.700 tấn gạo dự trữ quốc gia đã được xuất cấp để hỗ trợ người dân gặp khó khăn theo quyết định của Thủ tướng Chính phủ.

Những khoản chi này cho thấy vai trò của ngân sách nhà nước không chỉ là công cụ bảo đảm hoạt động của bộ máy mà còn là nguồn lực quan trọng để ứng phó với các tình huống phát sinh, hỗ trợ người dân và ổn định đời sống xã hội.

Tăng tốc giải ngân đầu tư công để hỗ trợ tăng trưởng

Cùng với việc bảo đảm các nhiệm vụ chi thường xuyên, đầu tư công tiếp tục được xác định là một trong những động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng kinh tế năm 2026.

Theo Bộ Tài chính, chi đầu tư phát triển 5 tháng đầu năm nay đạt khoảng 206.200 tỷ đồng, bằng 18,4% dự toán; tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công ước đạt 20,3% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao. Mặc dù vẫn thấp so với yêu cầu đặt ra, nhưng số vốn giải ngân đã tăng khoảng 21.700 tỷ đồng so với cùng kỳ năm trước và có chuyển biến tích cực hơn trong tháng 5.

Một tín hiệu đáng chú ý là công tác giao và phân bổ kế hoạch vốn đã được cải thiện đáng kể. Đến nay, các bộ, cơ quan trung ương và địa phương đã phân bổ chi tiết khoảng 1.004 nghìn tỷ đồng, đạt gần 98% kế hoạch vốn được giao. Điều này cho thấy điểm nghẽn không còn nằm chủ yếu ở khâu giao vốn mà tập trung ở giai đoạn tổ chức thực hiện dự án và giải ngân trên thực tế.

Theo Bộ Tài chính, các bộ, ngành và địa phương đang tập trung triển khai các giải pháp thúc đẩy giải ngân theo chỉ đạo của Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ; đồng thời rà soát, đề xuất điều chuyển vốn từ các dự án chậm tiến độ sang các dự án có khả năng giải ngân tốt hơn nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực đầu tư công.

Kết quả thu ngân sách tích cực, cùng việc cân đối ngân sách các cấp tiếp tục được bảo đảm giúp công tác điều hành chính sách tài khóa chủ động và linh hoạt. Đến ngày 27/5, Chính phủ đã huy động được 159.200 tỷ đồng trái phiếu Chính phủ với kỳ hạn bình quân 9,5 năm và lãi suất bình quân 4,09%/năm. Đây là nguồn lực quan trọng để tiếp tục đầu tư cho hạ tầng, các chương trình phát triển kinh tế - xã hội và các nhiệm vụ chiến lược trong thời gian tới.

Theo TCKTTC